Het jaar 1988 in Lauwe

Carnavalsvereniging de Braoiers bestaat 33 jaar

In deze serie gaan we dertig jaar terug in de tijd. Wat was er in 1988 actueel en wat hield onze inwoners in die tijd zoal bezig? Het doortrekken van de Maas en Waalweg naar de Prins Willem Alexanderbrug was toen door het hele jaar heen volop politiek gespreksvoer, evenals de zo gevreesde tolheffing op diezelfde brug. Zouden we ooit nog tolvrij de overkant halen? We blikken terug en starten deze serie in januari van 1988. Carnavalsvereniging De Braoiers viert het 33-jarig bestaan.

Het was pastoor Jans een doorn in het oog dat veel jonge en ondernemende Leeuwenaren elders carnaval gingen vieren. Liever zag de parochieherder ‘zijn schaapjes’ het zottefeest vieren binnen de dorpsgrenzen. Hij spoorde het toenmalige Sportcomité aan om een carnavalsvereniging op te richten. Het carnaval in Lauwe vindt dan ook zijn oorsprong in 1955. Het veldwerk van pastoor Jans kreeg kans van slagen. Als er in zaal Kruisbergen een goede verlichting zou worden gevoerd, er geen gelegenheid werd geboden aan personen om zich af te zonderen en als het dansen onder toezicht zou gebeuren van een erkende dansleraar, kon de start van het carnaval in Beneden-Leeuwen de goedkeuring krijgen van pastoor Jans. En zo geschiedde en werd carnavalsvereniging De Braoiers opgericht. Toch werd de pas gebouwde zaal van Jan Kruisbergen niet gebruikt voor het eerste carnavalsfeest. Dat werd gehouden in het oude café van Toon Lemmers. Pastoor Jans, burgemeester Ditters en Grad van Gelder namens het kerkbestuur stemmen ermee in.

Braoiers

Foto uit de Gelderlander van maandag 7 december 1987 over het aankomende jubileumjaar.

In 1988 wordt het heuglijke feit gevierd dat de carnavalsvereniging 33 jaar geleden is opgericht. Een carnavalesk getal, een veelvoud van elf, dat doorgaans in carnavalssferen wordt gevierd. Natuurlijk werd pastoor Jans samen met zijn oprichters uitgebreid herdacht. Op het Dorpsplein werd vlak bij de Pastoor Jansstraat een beeld onthuld van pastoor Jans, dat heden ten dage te vinden is in de pastorietuin. Rien Kolvenbach mocht zich de jubileumprins noemen met naast hem Funkenmarieke Yvonne. Hij werd aan het publiek gepresenteerd tijdens de Nieuwjaarsreceptie en Prinspresentatie in zaal Jurriëns in de Zandstraat, op de plek waar nu café De Bever te vinden is. Er volgden diverse activiteiten, waaronder een aantal traditionele. Pronkzittingen, jubileumreceptie en een reünie voor alle Braoiers en oud-Braoiers stonden op het programma. In de pronkzittingen waren optredens te zien van Jochem van Gelder, Los Santos, de Plumennekes, Annie Jurriëns met een playback-act van Corrie van Gorp en Jan van de Aa in de vertrouwde rol van Boer Bart. Hofkapel de Heibeiers zorgde voor de muzikale omlijsting onder leiding van de frivole dirigent Gradje Soetekouw.

Met zusterverenigingen uit de regio leefde men op goede voet, maar ook van verder weg waren er goede relaties. De bevriende carnavalsvereniging Krune Kroane uit Kranenburg was ook toen al een graag geziene gast in Beneden-Leeuwen. Met de Roefelbus uit Boven-Leeuwen was er altijd een gezonde strijd. Niet zelden was de positie van de dorpsgrens en de daarbij behorende komborden in de Trambaan aanleiding tot die lachwekkende rivaliteit. Grondgebieden gingen in die donkere carnavalsnachten nog wel eens ongemerkt van de een naar de ander. Het bierfust dat traditioneel gehesen werd aan het oude gemeentehuis is diverse keren ontvreemd.

Reut van Lauwe

De Reut van Lauwe kent al decennia een grote aantrekkingskracht op toeschouwers vanuit de hele regio en ook vanuit de Betuwe. Foto: De Gelderlander

En als dan de carnavalsdagen ten einde waren, werd op dinsdagavond rond middernacht D’n Braoier verstookt. Niet zoals we dat de laatste decennia kennen, maar een blauwe overall, volgestopt met hooi die in brand werd gestoken op het Kerkplein in het bijzijn van de carnavalsvereniging en hofkapel. Om daarna snel weer naar het café van Jurriëns te gaan, de vrieskou uit en nog een laatste afzakkertje te nemen. In het etablissement was vier dagen lang carnaval gevierd. De muren waren zo vochtig van de condens, als je er tegen aan liep, was je hele boerenkiel nat. Er werd nog eenmaal getoast, nog eenmaal gezongen en toen werd het langzaam stil. Het jubileumjaar was ten einde.

Volgende week in deel 2 van deze serie aandacht voor het afscheid van pastoor Roelofs van de parochie. Pastoor Roelofs gaat met pensioen en zijn opvolger dient zich aan.

Van den Berg Woninginrichters
Probabilis